Draaien of trekken.

De schroefdop in de wijnindustrie.
Artikel overgenomen uit: Het Financiele Dagblad van 5/7/2003, geschreven door Hubrecht Duijker. Een van de heetste onderwerpen die de wijnwereld momenteel bezighouden, is de schroefdop. In Australie, Californie, Frankrijk (Beaujolais, Chablis, Elzas, Gascogne, Languedoc), Portugal, Nieuw-Zeeland, Spanje, Zuid-Afrika en elders sluiten steeds meer producenten hun flessen af met een schroefdop van het type Stelvin. Deze bestaat uit een aluminium dop die van binnen gevoerd is met polyethyleen, bedekt door een dunne folie. Voorts zit aan de dop – die hermetisch afsluit en volstrekt neutraal is – een capsule in dezelfde kleur, waardoor het geheel bijna zo chic oogt als een traditioneel afgesloten fles.

Dat de overstap negatieve reacties oproept, is begrijpelijk. Generaties lang hebben wijnbouwers, wijnhandelaren, restaurateurs en consumenten geleerd dat kurk en (kwaliteits)wijn onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Kurk behoort bij het ritueel, de traditie, en is, zo meent men veelal, onmisbaar voor wijnen die op fles moeten rijpen. Een schroefdop daarentegen wordt niet geassocieerd met wijn, maar met frisdrank en met goedkoop. Het pleidooi ervoor wordt daarom door nogal wat wijnliefhebbers als een soort heiligschennis gezien. De discussie over schroefdop versus kurk is er vooral een van emotie.

Wijnproducenten die voor Stelvin kiezen hebben geen boodschap aan emotie: zij hanteren rationele argumenten. Of, zoals een van hen het formuleerde, ‘ik weiger nog langer om, door kurk te gebruiken, mijn wijnen bloot te stellen aan Russische roulette’. Want minstens een half tot vier procent van alle natuurkurk is aangetast door tca, een chloorachtige stof die de gebottelde wijn bederft. Kurken kunnen bovendien afbrokkelen, breken, sterk varieren in poreusheid, vergaan, muurvast zitten – en je hebt altijd een apparaat nodig om ze te verwijderen. Als je alle nadelen op een rij zet, is het eigenlijk een wonder dat de uit bast vervaardigde afsluiter zo lang en zo universeel werd gebruikt.

De schroefdop heeft geen van de geschetste nadelen en houdt elke wijn perfect in conditie, zelfs bewaarwijnen. Het is een mythe dat het beetje zuurstof dat natuurkurken mogelijk doorlaten gunstig zou zijn voor de wijn. De Australische wijndeskundige James Halliday stelt: ‘Sommigen menen dat de ontwikkeling van wijn met een Stelvin-sluiting kunstmatig wordt onderbroken. Niet waar; er is voldoende zuurstof in de wijn en in de halsruimte voor het deel van de wijn dat zuurstof vraagt om zich te ontwikkelen, en – sterker nog – veel van de ontwikkeling vindt zonder zuurstof plaats.’ Franse professoren onderschrijven dit. Vergelijkende proeverijen hebben inmiddels overduidelijk en bij herhaling aangetoond dat wijnen uit schroefflessen minder oxidatie vertonen, meer fruit bezitten, meer frisheid en een regelmatiger kwaliteit – terwijl het probleem van ‘kurk’ uiteraard nooit voorkomt.

George Fistonich, directeur van het Nieuw-Zeelandse wijnhuis Villa Maria, zegt: ‘Geen kurkproducent kan ons en de consument garanderen dat kurk altijd een perfecte afsluiter is voor onze wijnen. Onze adoptie van Stelvin geeft deze garantie wel.’ In Engeland lanceerde Tesco, de grootste Britse supermarktketen en wijnverkoper, ruim een jaar geleden zo’n dertig wijnen met schroefdop, allemaal in de hogere prijsklasse. Sindsdien verkoopt deze organisatie 1 a 1,3 miljoen aldus afgesloten flessen per maand. Wat de afnemers vooral aanspreekt, is het gebruiksgemak. Even draaien en de fles is open, even draaien en hij is weer dicht. Het ziet ernaar uit dat de schroefdop voor de wijnindustrie wordt wat de cd is geweest voor de muziekindustrie.

7 Reacties

  1. mauritsenole92

    10 augustus 2003 at 16:11

    Kurken zijn volgens mij alleen maar ontwikkeld omdat de schroefdoptechniek er destijds nog niet voldoende in orde was, of is dat weer al te simpel ? Wel vind ik het leuker om een kurk open te maken natuurlijk ;-)

  2. betekent dat nogal een omslag in de wijnwereld! En de kurkentrekker koerst dan natuurlijk richting museum.. Met kurken heb ik wisselend ruzie, pas echt erg zijn die kunststofdingen die ik vervolgens niet meer uit de schroef krijg :-(

  3. recensies_van_bert

    5 augustus 2003 at 11:03

    Iedereen praat er opeens over, maar heb het nog niet gezien, laat staan geproefd. Bert.

  4. misschien wat meer cachet geeft aan het wijn drinken, vind ik het soms ook nadelen hebben. B.v. het afbreken van de kurk als de fles niet goed gelegen heeft, of het achterblijven van kurkdeeltjes.
    Hier in Griekenland hebben practisch alle magnum wijnen, (waaronder ook erg lekkere) een schroefdop. Deze wijnen drinken wij bijna dagelijks, dus ik ben er aan gewend en moet zeggen dat het erg veel voordelen heeft, het sluit ook na opening gewoon perfect af, geen gedonder met moeilijk passende kurken, de fles neemt bij langer bewaren ook minder plaats in, omdat die gewoon recht op kan blijven staan, eventueel droesem zit dan altijd aan de bodem geplakt. Volgens mij is de gedachte dat de kurk beter is, eigenlijk een idee fix is en heeft het meer te maken met het vasthouden aan traditie dan dat het werkelijk zoveel beter is.

  5. benieuwd hoe dit zich ontwikkeld Fransisca.

    Een tijdje geleden heb ik hieraan ook een artikel gewijdt wel veel eenzijdiger overigens en kreeg leuke reacties ;-)

    Groet Anne

  6. paulbrussel

    30 juli 2003 at 15:48

    Ben benieuwd naar de ontwikkeling. Vooral de top- c.q. bewaarwijnen zijn nog niet om, dacht ik inderdaad. Voor jonge, snel te drinken wijnen lijkt het me geen enkel probleem!

Geef een reactie