DE ROMERTOPF

Hoe werkt die en wat doe je er mee. De Romertopf is echt, zoals de naam al aangeeft, een uitvinding van de
Romeinen. De originele Romertopf is meestal uitgevoerd in okerrood aardewerk. U herkent hem aan het woord Romertopf, dat altijd in het deksel is gegraveerd. De Romertopf wordt uit natuurlijke grondstoffen gemaakt en bij een temperatuur van meer dan 1000 C gebakken. De buitenkant is niet geglazuurd, de binnenkant van de schaal is bij de standaardmaat tegenwoordig wel geglazuurd. Hierdoor is de schaal gemakkelijker schoon te maken. ‘Romertopf’ is het Duitse woord voor Romeinse pot. Volgens overlevering dankt de ovenschaal deze naam aan het feit, dat de gerechten erin volgens dezelfde methode gaar worden als de Romeinen vroeger gebruikten. Zij verpakten een groot stuk vlees in een laag klei en legden het zo in het vuur. Het werd dan gaar in zijn eigen sappen. Omdat de klei ook vocht bevatte, verliep dit proces geleidelijk en was er geen kans op verbranden. De Romertopf werkt volgens hetzelfde principe. Voor het gebruik moet u het poreuze aardewerk vocht laten opzuigen. En ook al wordt de oven erg heet (meestal is een oventemperatuur van 225 C nodig), toch wordt de bodem van de Romertopf niet warmer dan 100 C, zodat het gerecht niet verbrandt, maar in eigen vocht gaar stooft. In de ruimte tussen het gerecht en het deksel wordt de temperatuur ongeveer 150 C. De bovenkant van het gerecht krijgt zo toch een mooi bruin korstje. Doordat de porien van het aardewerk vol zitten met water, verdampt het eigen vocht van de gerechten niet of nauwelijks en is het meestal niet nodig, extra vocht toe te voegen, tenzij het gerecht natuurlijk veel extra vocht nodig heeft, zoals bijvoorbeeld rijst.
Ook toevoegen van vet is niet nodig. De eigen smaak van de ingredienten komt
goed naar voren, al kan een klontje boter en/of een scheutje wijn de smaak
soms verhogen.In de Romertopf kunnen gerechten met een minimum aan vocht, of zelfs zonder vocht worden klaargemaakt. Dit betekent dat vocht, aroma, smaak, voedingsstoffen, vitaminen en mineralen van de producten volledig bewaard blijven en niet met het overtollige kookwater worden weggegooid. De gerechten behouden dus hun eigen, volle, natuurlijke smaak, wat vooral ook voor patienten met een natriumbeperkt dieet prettig is; ze zullen het zout immers niet zo missen. In de Romertopf kunnen vlees, vis of groenten in eigen vocht en met weinig of geen vet worden bereid. Dit voldoet geheel aan de eisen, die de moderne dieetleer stelt. Als u aan de lijn doet, zult u met de Romertopf ongemerkt op het vetgebruik kunnen bezuinigen. Wrijf het vlees slechts met weinig zout en kruiden in en leg het in de Romertopf, die VOOR het gebruik 15 minuten in koud water is geplaatst. Leg nu het deksel op de schotel, waarbij u zult zien dat de twee helften niet precies op elkaar passen. Er blijft tussen de onder- en bovenkant 2-4 mm speling, die nodig is om de druk in de Romertopf te regelen (overtollige stoom ontsnapt langs deze weg). Plaats de Romertopf in een niet voorverwarmde oven.De Bay-Romertopf mag uitsluitend in de oven worden gebruikt. Zet hem dus nooit op een hete kookplaat of gasvlam. Aan een warme Romertopf mag u alleen voorverwarmd vocht toevoegen. Open de Romertopf pas, nadat u hem uit de oven heeft gehaald om zo te voorkomen dat u zich aan de hete stoom zou branden. Gebruik hierbij een paar ovenwanten met lange manchetten. Wilt u naast een grote Romertopf met bijvoorbeeld vlees, naderhand ook nog een kleiner met bijvoorbeeld aardappelen en groenten in de oven zetten, plaats de schotel dan VOOR het gebruik 15 minuten in warm water. Vul hem met de aardappelen en groenten en u kunt hem nu zo in de oven zetten. De Romertopf is gevoelig voor grote temperatuurschommelingen. Zet de Romertopf daarom nooit zomaar op een stalen of stenen aanrecht. Het is beter om de warme schotel op een dubbelgevouwen theedoek of houten plank te zetten. Zo verkleint u de kans op springen. Nog handiger is natuurlijk de speciale houder, waarin zowel de kleine als de grote Romertopf past.Let erop, dat u uw handen en armen niet brandt, als u het deksel van de schaal neemt. Er ontsnapt namelijk een hete wolk stoom. Houd uw handen bij voorkeur aan de zijkanten van de Romertopf. De Romertopf ziet er zo gezellig en decoratief uit, dat u hem zo op tafel kunt zetten. Dat scheelt alweer in de afwas.En daarmee zijn we ongemerkt aangeland bij de verschillende voordelen van de Romertopf.
– Omdat er geen vocht ontsnapt, kunnen de gerechten niet aanbranden of
overkoken.
– Als de Romertopf eenmaal is gevuld en in de oven staat, heeft u er
geen omkijken meer naar.
– Het is niet erg als de Romertopf iets langer in de oven staat dan in
het recept staat aangegeven.
– De oven blijft schoon, omdat er niets uit de Romertopf kan ontsnappen.
Het lijkt of de kooktijd wat langer is dan bij andere stoofpotten,
omdat er met een niet voorverwarmde oven wordt begonnen. Maar de
meeste kookboeken geven kooktijden aan in een reeds voorverwarmde
oven. Dat neemt ongeveer 1/4 van de kooktijd in beslag.
– Aan energie zult u iets meer kwijt zijn kan met koken op gas of op de
elektrische kookplaat; daar staat tegenover dat u minder vet gebruikt,
tijdens het kookproces de handen vrij houdt voor andere bezigheden, de
oven schoon blijft en het eindresultaat veel gezonder is.
– De Romertopf, vooral die met de warmteverdelende bodem, is vlug en
gemakkelijk schoon te maken met een afwasborstel of een speciaal
sponsje voor de Romertopf en heet water. U kunt eventueel wat
afwas middel in het water doen om het vet gemakkelijker op te lossen.
Gebruik echter nooit een schuurmiddel (zoals vim), want dat tast het
materiaal aan en het verstopt de porien van de schotel. Als de
Romertopf schoon is, laat u hem een uurtje drogen. Dan legt u de beide
helften in elkaar en bergt hem – liefst op een goed te ventileren
plekje – op.Al bij het eerste gebruik zal de Romertopf iets verkleuren, want door het stoven en braden ontstaan bruine plekken die niet meer zijn te verwijderen. Maar dit heeft geen enkele invloed op de gerechten zelf. Bij regelmatig gebruik is de Romertopf eens in het half jaar aan een schoonmaakbeurt toe.
Kook hem een half uur uit in water met wat azijn of vul de Romertopf met water en zet hem 30-40 minuten in de oven (220 C). Alle porien worden nu schoongespoeld en kunnen weer vrij ademen.

De Romertopf kan zowel in een elektrische oven als in een gasoven worden gebruikt. De bereidingstijden moet u in uw eigen oven uittesten, want de ene oven wordt wat sneller warm dan de andere of geeft een regelmatigere warmte.
Het beste kunt u af en toe even controleren of het gerecht al gaar is.
Hetzelfde geldt voor de hoeveelheid vocht, die u moet toevoegen. Kijk op
ongeveer 2/3 van de bereidingstijd even of er nog genoeg vocht in de schotel is! Giet tijdens het koken nooit koud water of een ander koud mengsel bij, omdat de schotel dan kan springen.Een gewone ovenschotel is na een half tot een heel uur in de oven wel klaar.
Bij een Romertopfgerecht duurt dat meestal iets langer. Gemiddeld staat hij zo’n anderhalf tot twee uur in de oven. Een Romertopfgerecht vraagt meer tijd, omdat het stoof- een braadproces heel geleidelijk is. De lange oventijd hoeft geen probleem te zijn, want als het gerecht eenmaal in de oven staat, heeft u er geen omkijken meer naar.

Wilt u zelf experimenteren met gerechten in de Romertopf, reken dan 20-30 minuten bij de normale oventijd en kijk dan eens, hoever het gerecht is.
Overigens staat een Romertopfgerecht eigenlijk nooit gauw te lang in de oven. De kans op aanbranden is door het geleidelijke proces maar heel klein.Het voorbereiden van een Romertopfgerecht is vaak minder werk dan het
klaarmaken van een ovenschotel. Voor een gewone ovenschotel moeten de
ingredienten, vooral groenten, meestal van tevoren min of meer gaar worden gemaakt. Bij een Romertopfgerecht is dat niet nodig. Alle ingredienten worden in de Romertopf helemaal gaar. Het voorbereiden bestaat daarom bijvoorbeeld alleen uit groenten schoonmaken en snijden, vlees kruiden en eventueel een uitje fruiten voor de smaak. Dit kunt u gemakkelijk doen in de tijd dat de Romertopf in het water staat. Laat schaal en deksel goed uitlekken als u ze uit het water haalt. Als er te veel vocht in achterblijft, wordt het gerecht te nat. Nu kunt u de ingredienten in de schaal doen. Heeft u verschillende groenten en blokjes vlees, zorg dan dat ze goed over de schaal zijn verdeeld. Ook kruiden moet u goed over de schaal verdelen. Een stuk groot vlees legt u als eerste in de schaal met het randje vet – als dat eraan zit – naar boven. Groenten rangschikt u er dan omheen. Behalve bij bijvoorbeeld rijst, is extra vocht en/of vet toevoegen niet nodig, tenzij voor de smaak. Zo kunnen een paar klontjes boter op de rollade of ratatouille het geheel wat smeuiger maken. Maar ook zonder boter zijn deze gerechten lekker. Ze leveren dan maar weinig calorien en zijn dus heel geschikt als u aan de lijn doet. Een scheutje wijn kan de smaak verhogen en het geeft gerechten meteen iets feestelijks.Zet de Romertopf in een niet voorverwarmde oven om barsten te voorkomen Niet alle ovens warmen even snel op (een elektrische oven doet daar bijvoorbeeld veel langer over dan een gasoven). Bij een elektrische oven kunt u de thermostaat meteen op de juiste stand inschakelen, omdat de vereiste temperatuur geleidelijk wordt bereikt. Een gasoven daarentegen moet u geleidelijk hoger stellen. Zet de knop eerst 5 minuten op stand 1, dan 5 minuten op 2 en dan op de temperatuur, die in het recept staat aangegeven.
Bij een gasoven met thermostaat is dit niet nodig; hier kunt u weer meteen
op de vereiste stand inschakelen.

Wilt u een niet beschreven recept proberen, houd dan gemakshalve een temperatuur aan van 200 C en controleer het gerecht na 60 minuten. U kunt dan beoordelen, hoe lang het nog in de oven moet staan. Tel bij de gewone bereidingstijd 1/4 van deze tijd op voor bereiding in de Romertopf.
Stel de keukenwekker pas in, als de oven helemaal op temperatuur is.
Smakelijk eten!

Dit had ik gelezen op internet alleen weet ik niet meer waar

18 Reacties

  1. Dit artikel stond al jaren bij mijn bewaarde/favoriete artikelen maar het had blijkbaar pootjes gekregen.
    Enfin groeten C

  2. hoi ik gebruik hem al jaren en vind he teen heerlijk ..ding …heb e reen voor visgerechten en een grotere voor vlees ….heb laatst nog een recept toegevoegd . konijn met mosterd bereid je ook in d eromertopf ..en is een heerlijk gerecht …ga nog eens zoeken ..want heb e rook een me tkip …..kan ik die nog eff plaatsen

  3. Hoi Ellen,
    Hartstikke goed zeg , alles wat ik wilde wten over de Romertopf. Ook ik heb zo;n ding opgeduikeld bij mijn schoommoeder vandaan en was dus naarstig opzoek naar recepten. Ik ga je recepten zeker proberen.
    Groetjes Joyce

  4. Heb net een oproep geplaatst voor recepten uit de romertopf. Ik dacht ga es kijken en zoeken en wat zie ik…mooi man. Nou nog even de romertopf bij mijn oeder uit de kelder halen waar die meer 25 jaar heeft gestaan en dan uit proberen. Geloof dat hij nog nooit is gebruikt.
    Groetjes

  5. Geweldig dit artikel over de romertopf, ik vond er laatst een in de garage van mijn vriend en was echt benieuwed hoe je het nou moet gebruiken en wat je er in kunt maken een heel goed artikel kan ik binnenkort eens proberen. Zet het favoriet.

  6. Ik had er nog nooit van gehoord, maar kwam het steeds tegen in de bereidingswijze-optie als je een recept opgeeft. Heel informatief stukje; bedankt!

    Saskia

  7. wat leuk alles over de romertopf.ik heb een
    vraagje: hen al jaren een romertopf voor de magnetron,nog nooit gebruikt omdat ik er geen recepten van heb.misschien weet jij raad.
    vast bedankt,
    groetjes lucie.

  8. Hoi Ellen, bedankt voor je artikel over de romertopf. Ik zet hem bij me,n favoriete artikelen.
    Groetjes van Anne

  9. Via de oproepjes kwam ik er terecht en ik heb nog zo’n ding staan (van iemand gekregen die hem nooit gebruikte) maar ik wist nooit hoe ik er mee om moest gaan. Dat het goed voor de lijn kan zijn wist ik al, maar nu ga ik het stof erafspoelen en eens heerlijk experimenteren. Bedankt en groetjes

  10. Waar moet ik op letten als ik een romertopf ga kopen? Er zijn nogal grote prijsverschillen…
    Interessant artikel, trouwens! Succes met je pagina en ik hoop er nog heel wat van op te steken. Groetjes, Wilma

  11. Bij de kringloopwinkel zie ik vaak romertopfs staan. Dus als je het een wilt uitproberen kun je zo op een goedkope manier aan een romertopf komen…..
    Succes
    Groetjes Danielle

  12. Hoi Ellen,

    Leuk die Romertopf beschrijving. Helaas heb ik er niet veel aan want ik heb alleen een mini-oventje. Past dus weinig in. Maar zodra ik een echte oven heb ga ik er zeker een aanschaffen en wat van jouw recepten proberen.
    Succes met je page.

    Groetjes Saskia

  13. Ik ben op zoek naar een romertopf, er word mij vertelt dat deze niet meer te koop zijn.

  14. Ik had nog nooit van de Romertopf gehoord, maar na het lezen van dit artikel ben ik wel benieuwd. Misschien zal ik de volgende kerstmis wel een Romertopf op mijn verlanglijstje zetten. En dan kan ik hier terecht voor de recepten !

  15. ik ben een verwoede romertopf-koker, en een echte fan. Op mijn homepage staan gerechten die je erin kunt maken en er volgen er meer als er belangstelling voor is.
    graag reakties!

    groetjes mees uit Naaldwijk

  16. Mijn aandacht werd meteen getrokken door dit onderwerp. Ergens achter in een kast heb ik nog een rvmertopf liggen. Die gebruikte ik met name toen ik nog op kamers woonde. We gooiden vaak allerlei restjes van groente,uien, knoflook, spekjes en aardappelen erin. Dat was goedkoop en lekker. Ben eigenlijk wel benieuwd naar een lekker rvmertopf gerecht geworden. Dus…?
    Groetjes, Dian

  17. Hallo Ellen, wat een leuk artikel!
    Er staan een heleboel dingen in die ik nog niet wist, leuk om te lezen!
    Groetjes Petra.

Geef een reactie