Smulweb Blog

Je koekje bij de koffie

Smeergoed

Smeergoed

Zin en onzin over boters

Even een klein leuk artikel tussendoor

Smeergoed
Zin en onzin over boters,
margarines en halvarines

Roomboter is het meest smaakvol,
maar is het wel gezond ?

En kun je met margarine echt
je cholesterolgehalte verlagen ?

De wondere wereld van roomboter,
margarine en halvarine

Roomboter

Roomboter, ook wel "echte boter" genoemd,
bestaat al sinds de mens melk drinkt

Boter is gemaakt van room, het vette deel
van koemelk, en water
Het bevat minimaal 80 % melkvet

Aan de meeste boter is geen zout toegevoegd
Er is ook wel gezouten boter te koop
met toegevoegd zout

Grasboter wordt gemaakt van melk uit de periode
dat de koeien in de wei lopen en
vers gras eten
Daardoor smaakt de boter anders en
is hij beter smeerbaar

Halfvolle boter heeft een vetpercentage van 40 %

Margarines en halvarines

Aan het eind van de negentiende eeuw lukte het
om roomboter te vervangen door smeerbaar vet,
dat goedkoper was
De eerste margarine kwam op de markt

Margarines zijn gemaakt van overwegend
plantaardige olien, waaraan geur-, kleur- en
smaakstoffen zijn toegevoegd

Het vetgehalte van margarine moet 80 % zijn
Bij een lager vetgehalte mag het van de Warenwet
geen margarine meer heten
Smeersels met minder dan 80 % vet heten
halvarine en bevat de helft minder vet
dan margarine met 40 %

Light-variant

Wie goed op zijn calorie-inname wil letten
kiest voor "light"
Deze light-margarines bevatten
maximaal 411 % vet

Als voorbeeld :

  • AH Bewust Light - 35 %
  • Becel Light - 35 %
  • Wajang Dieet Light - 35 %
  • Linera - 25 %

    Helemaal geen smeersel op brood gebruiken,
    zeker voor kinderen, is geen verstandige optie
    Vetten bevatten onmisbare stoffen, zoals
    vitamine A, D en E en essentiele vetzuren

    Dieetmargarine

    Hoewel de naam anders doet vermoeden, is
    dieetmargarine niet de meest geschikte margarine
    voor mensen die op de lijn willen letten

    Dieetmargarine kan namelijk net zoveel vet
    bevatten als gewone margarine

    De margarine heet "dieet" omdat tenminste de helft
    van het vet onverzadigd, dus gezonder, is

    Verzadigd vet kan het cholesterolgehalte in het
    bloed laten stijgen, wat de kans op
    hart- en vaatziekten vergroot

    Cholesterolverlager

    Wie een te hoog cholesterolgehalte heeft
    kan een margarine gebruiken waaraan
    plantensterolen of plantenstanolen
    zijn toegevoegd
    Daarvan iswetenschappelijk bewezen dat ze
    het "slechte" LDL-cgolesterolgehalte
    in het bloedverlagen

    Bijvoorbeeld is er Becel pro.activ verkrijgbaar
    dat bij drie porties per dag
    het LDL-cholesterolgehalte in drie weken
    met zo'n 10 % verlaagt, zonder dat het
    "goede" HDL-cholesterol wordt beinvloed

    Margarines met toevoegingen

    Margarines en halvarines bevatten vitamine A en D
    en soms ook vitamine E

    Ook bevatten ze essentiele vetzuren
    Essentieel betekent dat ze niet door
    het lichaam worden aangemaakt

    Voorbeelden hiervan zijn goede "omega-vetzuren"
    zoals linolzuur en alfa-linoleenzuur

    Als je extra mineraal- en vitamine-inname
    belangrijk vindt, kun je kiezen voor margarines
    waaraan nog meer vitamines en
    mineralen zijn toegevoegd
    Blue Band Goede Start is hiervan een
    voorbeeld met toegevoegde B-vitamines
    en extra calcium

    Hoeveel vet per dag >

    De Gezondheidsraad adviseert mensen met een
    gezond gewicht dagelijks hooguit 40 % van de
    totale energie-inname door vet te laten leveren
    waarvan maximaal 10 % mag bestaan
    uit verzadigde vetzuren

    Voor volwassen mannen komt dit neer op
    ongeveer 100 gram vet per dag, waarvan
    28 gram verzadigd vet

    Voor volwassen vrouwen is dat ongeveer
    80 gram, warvan 22 gram verzadigd vet

    Wie te zwaar is of de neiging heeft te zwaar
    te worden, kan beter niet meer dan
    30 tot 35 % van de benodigde energie
    per dag uit vet halen
    Daarvan mag maximaal 10 % uit
    verzadigde vetzuren bestaan

    Het voedingscentrum adviseert volwassenen 5 gram
    smeersel per boterham te gebruiken

    Kan vet gezond zijn ?

    Vet is heus niet alleen "slecht"
    Vet is van levensbelang

    Als energiebron en als leverancier van
    essentiele vetzuren en vitamine A en D
    Deze vitamines zitten van nature in roomboter
    Aan margarine en halvarine worden ze toegevoegd

    Ook wordt er soms vitamine E aan margarine
    en halvarine toegevoegd

    Daarnaast bevatten ze goede "omega-vetzuren"
    Deze vetzuren zijn onmisbaar voor de celwanden
    en het immuunsysteem

    Maar er bestaat een groot verschil tussen
    verzadigde en onverzadigde vetten

    Verzadigd vet kan het cholesterolgehalte in
    het bloed laten stijgen, wat de kans op hart-
    en vaatziekten vergroot

    Onverzadigd vet kan het cholesterolgehalte verlagen

    Hoe zachter de boter of margarine is des te
    meer onverzadigd vet erin zit

    Roomboter bevat veel verzadigd vet
    In margarines zit veel onverzadigd vet

    Leuk hoor de weetjes van
    roomboter, margarine en halvarine

    Hoeveel vet zit erin ?

    Margarine uit een pakje - ca. 80 %

    Margarine uit een kuipje - ca. 80 %

    Roomboter - ca. 80 %

    Halfvolle boter - ca. 40 %

    Dieet- en halvarine - ca. 40 %

    Smeersels met minder vet - 3 tot 35 %

  • Home Recepten Kookboeken