HISTORIE FLEVOLAND

Verzamelplaats van de historie van Flevoland.
Flevoland is voor het grootste deel nog geen vijftig jaar oud.
Zuidelijk Flevoland viel pas droog in 1968, Oostelijk Flevoland in 1957 en de Noordoostpolder in 1942.




Al eerder werd begonnen met het werkkamp (of werkeiland), het huidige Lelystad-Haven.
Deze tekening dateert van september 1952.Het kerckboeck van Ens (op Schokland) anno 1692.


Doopregistratie van 8-12-1720 uit het zgn. doop- trouw- en begraafboek van de Nederduits-Gereformeerde kerk te Urk.

Schokland, sedert december 1995 op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO,
maakt deel uit van Flevoland en ligt sedert 1942 op het droge.
Het voormalige eiland in de Zuiderzee heeft een eigen geschiedenis.
Deze kleurenlithografie uit ca. 1810 stelt een visser met zijn dochter voor.



Urk ca. 1750

Het eiland Urk leverde eeuwenlang strijd tegen het Zuiderzeewater. Regelmatig werd de zeewering verbeterd en de dijken rond het eiland opgehoogd.

Dit gaf overigens niet altijd aanleiding tot grote ingrepen. In het midden van de achttiende eeuw gaf een groep wijze mannen het advies om de dijk aan de noordkant van het eiland te verhogen. Dat kon volgens hen kosteloos gebeuren door de eilandbewoners te bevelen om de koeienmest en de andere troep, die ze gewoonlijk achter hun huizen gooiden, naar de dijk te brengen. Hierdoor zou de dijk vanzelf hoger worden en bovendien begroeien. En het had als bijkomend voordeel dat de Urkers geen last meer zouden hebben van al die rotzooi achter hun huizen, ‘waerdoor men als het regenagtig weer is daer niet kan passeren’.

Ondanks deze goedkope oplossing werden de kosten voor een totale dijkverbetering door de wijze mannen geschat op ruim 34.000 gulden!Deze steendruk toont de klederdracht van het eiland Schokland rond 1850.
In 1859 werden de bewoners geevacueerd omdat door de voortdurende afkalving het eiland dreigde verloren te gaan.

Het eiland Schokland kwam in 1940 als een vis op het droge te liggen. Op het eiland staat nog steeds het oude kerkje met de pastorie, waarin tegenwoordig Museum Schokland is gevestigd.
Achter het kerkje is de palenbeschoeiing bewaard gebleven als herinnering aan de tijd dat de woeste Zuiderzee het eiland steeds verder deed afkalven zodat de bewoners in 1859 – op last van Koning Willem III – moesten worden geevacueerd.


Henk RotgansDe Rietstraat in aanbouw.
De eerste bewoners van Emmeloord woonden temidden van een kale zandvlakte, met hier en daar rietbegroeiing.
De wind had er vrij spel.


Henk RotgansDeze tekening geeft een impressie van het zogenoemde “grootlandbouwbedrijf”. De Directie Wieringermeer (Noordoostpolderwerken) van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat was belast met de ontginning en de uitgifte van het nieuwe land. Voorafgaand aan de vestiging van zelfstandige boerenbedrijven werd de moddervlakte van net na de droogvalling “in cultuur gebracht”. Het grootlandbouwbedrijf van de Directie voerde daartoe een programma van verschillende teelten uit (waaronder riet en koolzaad) dat na ongeveer vijf jaar de vruchtbare akkergrond opleverde waarop de normale commerciele gewassen, zoals aardappels en suikerbieten konden worden verbouwd.


Henk RotgansDe lichtwachterswoning op Kraggenburg, aan het eind van het Zwolsche diep op een kunstmatige terp in de Zuiderzee. Deze zeeburcht werd in 1877 door Rijkswaterstaat gebouwd om de schepen van en naar de Zuiderzee veilig het Zwolsche Diep in en uit te loodsen. De terp, met de ook nu nog aanwezige aanlegsteiger, verrijst hoog boven het nieuwe polderlandschap.


Henk Rotgans
Henk RotgansDe ontginning van de in 1940 drooggevallen Noordoostpolder werd ondernomen vanuit diverse tijdelijke ontginningskampen. De ontginningsarbeiders die te ver van het werk woonden werden in houten barakken, ver van huis en haard en vrijwel zonder verdere voorzieningen, ondergebracht. Ze sliepen er in kamertjes met zes tot tien stapelbedden. Eens per twee tot vier weken mochten ze in het weekend, op kosten van de werkgever, naar huis.
Aannemers en hun personeel verbleven in eigen tijdelijke onderkomens zoals hier door Henk Rotgans is vastgelegd.


Henk Rotgans

2 Reacties

  1. moet zijn: enkele JAREN geleden.

  2. De ouders van een vriendin van Rosanne in Kraggenburg hebben enkele geleden de lichtwachterswoning gekocht (Kraggenburgers noemen het Oud-Kraggenburg). Het heeft nogal wat voeten in de aarde gehad met allerlei instanties, waaronder de gemeente, waar men het o.a. niet eens was over het feit dat een de woning had gekocht, terwijl het onder monumentenzorg had moeten vallen, enz.enz. Pagina’s vol zijn daarover geschreven in de regionale kranten. Het laatste wat ik gehoord heb is dat ze er in 2002 nu misschien eindelijk kunnen gaan wonen.
    Een unieke plek in de polder, ik zal het je eens aanwijzen. Alleen de bewoner kan er per auto komen, er loopt een schelpenpaadje langs voor fietsers.

    Anna

Geef een reactie