Smulweb Blog

Je koekje bij de koffie

De Hooikist

Kun je je het nog herinneren

Koken in de ouderwetse hooikist!

Oudere lezers kennen de hooikist misschien nog wel van vroeger. De kist werd

in de Tweede Wereldoorlog door de Nederlandse Vereniging van Huisvrouwen

aangeprezen. In een oude kist stond eens: 'Ik Spaer en Maek Gaer'.

Oorspronkelijk had deze kist een vulling van hooi - vandaar de naam - die

jaarlijks vervangen moest worden. Van de moderne hooikist hoeven hoogstens

eens de kussensloopjes in de was.

Een vierkante kist, gevuld met vrolijk geruite kussentjes. De ouderwetse

hooikist, nu niet meer gevuld met hooi maar met houtafval, dat de warmte

zeker 3-6 uur goed vasthoudt, zorgt ervoor dat de producten op een

natuurlijke wijze warm worden gehouden, zodat het proces van nawellen

kosteloos en gezond wordt voortgezet.

Deze kist wordt speciaal gebruikt voor het nawarmen van allerlei

graansoorten, bonen, rijst, maïs, couscous en erwten. Ook voor het rijzen

van deeg en zelfgemaakte yoghurt of kwark is de hooikist te gek.

Maar natuurlijk kan alles hierin warm worden gehouden.

Je hoeft deze producten alleen vooraf kort op te warmen, en dan hup de

hooikist in. Zo blijven de meeste voedingsstoffen ten volle bewaard. Het

alternatief, bijv. bij erwten en bonen ongeveer 3 uur op temperatuur houden

maakt in het energieverbruik een enorm verschil en het hooikistenproces is

dan ook veel natuurlijker. Het nawellen met een zachte warmte van minimaal

60 °C brengt de ingrediënten op een makkelijke manier tot ontsluiten. Het

zet op een romige manier uit wordt beter verteerbaar en brandt niet aan. U

kunt dit rustig 's nachts laten gebeuren en het de volgende dag makkelijk

weer even opwarmen voor het verder bewerken. Zout toevoegen vooraf bevordert

het stukkoken, wat natuurlijk

voor een soep gunstig is.

De hooikist is ook als stevige bijzettafel te gebruiken.

Er is een speciaal boekje voor het koken met de hooikist, waarin de

kooktijden en

bewaartijden in de hooikist duidelijk staan aangegeven. Ook vindt u hierin

een groot aantal recepten: 'Koken met de hooikist' door

kookboekenschrijfster Vreni de Jong. Dit boekje kost EUR 7,95. De hooikist

zelf met de isolatiekussens kost EUR 89,90. Deze kist waaraan u geen

onderhoud hebt, zal u vele jaren plezier geven.

Verkrijgbaar bij De Natuurlijke Molen.

Probeer het eens uit: het spaart brandstof en voorkomt stress in de keuken.

Of de rijst nu een uur of de hele middag in het bedje van wol en

houtsnippers staat te garen, maakt helemaal niets uit. Geen aangekoekte of

aangebrande rijst meer en je hebt lekker de handen vrij voor andere dingen.

Daarnaast is de hooikist geschikt voor het maken van yoghurt en nuttig bij

het laten rijzen van deeg.couscous

Doe de couscous in een zeef, spoel ze af onder de koude kraan en laat ze

goed uitlekken.

Druppel er wat olie overheen (ca. 1/2 eetlepel op 200 g couscous) en werk

het er met de hand doorheen. Hang de zeef in een passende pan met deksel

waarin nog ten minste 2 cm ruimte is tussen de zeef en de bodem van de pan;

de zeef mag er niet bovenuit steken.

Giet zoveel heet water in de pan dat de zeef er niet in hangt.

Maak een theedoek nat en wring hem goed uit, leg hem diagonaal dubbel en rol

hem op.

Drapeer deze reep tussen pan en deksel en leg het deksel er stevig op. Stoom

de couscous krap gaar in ca. 15 minuten; schep hem af en toe om. Werk nu

vlot: giet het water op een bodempje na uit de pan en stort de couscous in

de pan. Roer het zout er door (1 1/2 theelepel op 200 g couscous) en doe het

deksel op de pan, de theedoek ertussen gespannen (vangt het condenswater

op). Zet de pan nog tenminste een kwartier in de hooikist om de couscous

helemaal gaar te laten worden.bruine bonensoep met groenten

200 g bruine bonen - 100 g haver, gerst of gort - 1 liter water - 1 ui - 2

laurierblaadjes - 5 kruidnagels - 5 jeneverbessen, licht gekneusd - 2

theelepels karwijzaad - 2-3 eetlepels olie - 4 eetlepels bloem - 1 eetlepel

paprikapoeder - 2 theelepels gemberpoeder of 2 theelepels salie of

rozemarijn, gestampt met 2 theelepels zout - evt. versgemalen peper

Week de gewassen granen en bonen een nacht in het water. Verwijder van de ui

alleen de lelijke schil. Snijd de ui overlangs doormidden en prik de

laurierbladeren met de kruidnagels op de bolle kant. Leg dit samen met de

jeneverbessen en de karwij bij de geweekte bonen en granen in de pan. Breng

alles langzaam aan de kook en laat het op een spaarbrander 20 minuten koken

(bij gerst en gort 45 minuten).

Verwarm intussen in een pan met dikke bodem de olie met het meel en rooster

het al roerende op een matig vuur lichtbruin. Doe dit meel bij de gekookte

granen en bonen.

Voeg het zout toe, plus paprika of kerrie als u zuurkool gebruikt, salie of

rozemarijn bij wortel of biet. Zet de pan ten minste 2 uur in de hooikist

(gerst en gort 3 uur).

Haal de ui en zo mogelijk de jeneverbessen uit de pan, verwijder de of schil

van de ui en snijd haar klein. Doe dit in de soep. Knip de zuurkool zeer

fijn of rasp de wortel of biet zeer fijn. Giet de bouillon erbij, laat alles

nog een paar minuten pruttelen en roer er van het vuur af de groente en de

zure room door. Strooi de fijngeknipte verse kruiden erover.

Serveer de soep met brood en rauwkost.

Geef wat fruit toe.

Zet voor niet-vegetariërs een kommetje met plakjes rookworst of uitgebakken

plakjes ontbijtspek of dobbelsteentjes rookspek op tafel.voorjaarspotje van gierst met basilicum en veldsla

250 g gierst - 3 dl volle melk - 3 bosuitjes - 2 eetlepels olijfolie - 250 g

veldsla -

250 g room- of geitenbrie - 15 blaadjes basilicum - zout en versgemalen

peper - 25 g boter

Gierst wassen en 1 uur weken in 6 dl water. Gierst met het weekwater aan de

kook brengen en ca. 15 minuten zachtjes koken. Melk tot tegen de kook aan

verhitten en met wat zout door de gierst roeren. Gierst 1 uur laten nawellen

in de hooikist (of dekens).

Intussen bosuitjes in ringetjes snijden en beetgaar roerbakken in de hete

olie. Veldsla wassen, even uit laten lekken en in stukjes scheuren. Brie in

stukjes snijden. Basilicum in stukjes scheuren. Gierst met een houten lepel

of mixer tot een luchtige puree kloppen.

Boter erdoor roeren en op smaak brengen met zout en peper.

Bosui, veldsla, brie en basilicum erdoor scheppen.

Direct opdienen.

Opmerking: ook lekker met raapstelen, andijvie of waterkers.rijstebrij

Ideaal te maken in de hooikist is rijstebrij.

Was 200 g ronde witte of bruine rijst. Snijd een centimeter of 3 van een

vanillestokje overlangs open en krab de korreltjes eruit. U kunt ook een

theelepel vanillepoeder nemen.

Breng de rijst met het vanillestokje en de vanillekorreltjes in 5 dl water

langzaam aan de kook.

Laat de rijst op een sudderstand 10 minuten koken, bruine rijst 30 minuten.

Roer 2 eetlepels suiker en 1/2 theelepel zout door de rijst.

Laat de rijst in de hooikist 1/2 uur nawellen, bruine rijst 1 uur. Verwijder

dan het

vanillestokje en voeg ca. 2 dl room toe tot de brij de gewenste dikte heeft.

U kunt ook melk toevoegen en een klontje boter. Klop de rijstebrij luchtig.

Lekker als nagerecht bij een lichte maaltijd of als hoofdmaaltijd in een

kindermenu.

Nog lekkerder wordt de rijstebrij met een bessensaus.

Weet u nog niet of zo'n hooikist wel handig is, dan kunt u voor de

rijstebrij best uw bed een keer als hooikist gebruiken. Vouw voor de

zekerheid een handdoek om de pan tegen de hitte.

Home Recepten Kookboeken