1. Home
  2. Artikelen
  3. Limburgse geschiedenis

Limburgse geschiedenis

De Limburgse geschiedenis in een notedop.

Limburg is genoemd naar de burcht "Limbourg", gelegen aan het riviertje de Vesdre in de Ardennen, die de zetel was van een middeleeuws vorstendom waarvan ook een gedeelte van het Maasland ten noorden van Luik deel uitmaakte. Na de Napoleontische tijd voegden de grote mogendheden het gebied bij het nieuwe Koninkrijk der Nederlanden, waartoe ook Belgie behoorde. De eerste koning, Willem I, gaf het de naam Limburg. Na de afscheiding van Belgie werd Limburg in 1839 tussen beide landen verdeeld. Haar strategische ligging maakte Limburg eeuwenlang tot een omstreden gebied voor Europese grootmachten. Romeinen, Spanjaarden, Pruisen, Oostenrijkers en Fransen zijn er heer en meester geweest. In 1673 leidde Lodewijk XIV, de Zonnekoning, persoonlijk het beleg van Maastricht door de Franse troepen. Bij dit beleg kwam een van zijn adjudanten, graaf Charles d'Artagnan, om het leven. Hij werd bekend als een van de musketiers in het gelijknamige werk van Alexandre Dumas (1802-1870).
Ook in de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) waarin Nederland zich ontdeed van de Spaanse overheersing, was Limburg vaak een bloedig strijdtoneel. Bij de slag op de Mookerhei (14 april 1574) kwamen twee broers van prins Willem van Oranje Nassau en duizenden "hollandse" huurlingen om het leven.
In de Tweede Wereldoorlog had Limburg veel burgerslachtoffers te betreuren. Een groot aantal steden en dorpen werd door bombardementen en artilleriegevechten verwoest. Aan deze zwarte bladzijde in de Limburgse geschiedenis herinneren ook diverse begraafplaatsen. Op het erekerkhof bij Margraten zijn 8400 Amerikaanse militairen begraven die sneuvelden bij de bevrijding van Nederland. Voor de 31.000 Duitse gesneuvelden werd een centrale begraafplaats ingericht in IJsselsteijn, gemeente Venray.Limburg grenst over een lengte van 195 kilometer aan Duitsland. De westgrens en een deel van de zuidgrens van de provincie is over een lengte van 130 kilometer tevens de grens met Vlaanderen. In het zuiden grenst Limburg ook aan Wallonie. In het noorden grenst Limburg aan de provincies Brabant en voor een klein deel aan Gelderland. Op het smalste punt, bij Roosteren, vormt Limburg een slechts 6 kilometer brede wig tussen de beide buurlanden waarmee door de eeuwen heen nauwe maatschappelijke en economische betrekkingen hebben bestaan.
Op het Drielandenpunt bij Vaals raken de grenzen van Nederland, Belgie en Duitsland elkaar. Limburg ligt van zuid tot noord langs de rivier de Maas, over een lengte van 160 kilometer. De rivier die een directe verbinding vormt met het havengebied van Rotterdam, heeft altijd een belangrijke rol gespeeld in de economische geschiedenis van Limburg. In Midden- en Noord-Limburg loopt de westgrens van de provincie gedeeltelijk door de Peel, ooit een hoogveengebied van 6.000 km2 dat een natuurlijke barriere vormde met westelijk Nederland. De Peel is nu grotendeels in cultuur gebracht.
Meer dan andere provincies in Nederland is Limburg tegenwoordig een kruispunt van Europese hoofdverbindingen. Snelwegen als de A2, de A67, de A73 en de A77 en de drukke spoorlijnen tussen West-Nederland, het Rijn/Ruhr-gebied en Centraal Europa lopen door Limburg. Via de Maas en het Julianakanaal heeft de binnenscheepvaart toegang tot de grote Europese vaarwegen.
Van groot belang voor de economische infrastructuur van Limburg is ook Maastricht-Aachen Airport, de euregionale luchthaven die een belangrijke schakel vormt in het reguliere passagiersvervoer, het toeristisch charterverkeer en het internationale goederenvervoer.Het provinciaal bestuur van Limburg zetelt in het Gouvernement aan de Maas in Maastricht, de oudste stad van Nederland. Maastricht werd in het begin van onze jaartelling als "Mosae Trajectum" gesticht door de Romeinen langs de leger- en handelsroute tussen Gallia (nu Frankrijk) en de militaire versterkingen langs de Rijn.


Maastricht heeft meer dan 1450 monumenten. Na Amsterdam is Maastricht de stad met de meeste monumenten in Nederland. Van grote historische waarde is ook het Vrijthof, het stadsplein dat aan de westrand wordt afgesloten door de Servaasbasiliek, de oudste kerk van Nederland en genoemd naar de patroonheilige van Maastricht. Vele eeuwen was het graf van St.Servaas de eindbestemming van bedevaarten uit alle delen van Europa. Ook Karel de Grote (742-814) ging hier ter bedevaart vanuit zijn residentie in het nabije Aken en Karel V (1500-1558) verbleef regelmatig in het Spaans Gouvernement.
Als vestingstad heeft Maastricht een belangrijke betekenis gehad. Napoleon en tsaar Peter de Grote van Rusland kwamen hier de vestingwerken bewonderen. Maastricht heeft altijd een sterke Europese orientatie gehad. De laatste decennia heeft de stad zich ontwikkeld tot een van de nieuwe Europese centra, met o.a. een groot aantal internationale instituten op het gebied van bestuurskunde, medische technologie, arbeidsmarkt en communicatie. Van dit specifieke kennisnetwerk wordt gebruik gemaakt door nationale overheden, de Europese Unie, de Verenigde Naties, universitaire centra en grote ondernemingen.
Ook als congresstad geniet Maastricht een internationale reputatie, vooral dank zij de faciliteiten van het Maastricht Exhibition & Congress Centre (MECC). In Maastricht werd tweemaal een topconferentie van regeringsleiders van de Europese Unie gehouden. Tijdens de laatste, die in 1991 werd gehouden in het Gouvernement aan de Maas, werd de naam van de stad verbonden aan het Verdrag van Maastricht, een van de belangrijkste overeenkomsten in het kader van het Europese integratieprocesLimburg is een provincie met een grote culturele verscheidenheid. De Limburgse taal kent tientallen onderling verwante dialecten. Ook heeft zelfs het kleinste dorp zijn eigen harmonie- of fanfaregezelschap. Tot het levend cultureel erfgoed van Limburg behoren ook de plaatselijke schutterijen en tal van folkloristische evenementen. Veel kerken in Limburg zijn van romaanse of gothische oorsprong en hun bezit aan kerkschatten -beelden, misgewaden, parafemalia- is vaak indrukwekkend. Ook de vele honderden veldkruisen en kapellen zijn kenmerkend voor het Limburgse platteland.
Limburg is rijk aan musea. Het bekendste is het Bonnefantenmuseum in Maastricht, het Provinciaal museum voor Beeldende Kunst en Archeologie, gehuisvest in een schepping van de Italiaanse architect Aldo Rossi.
In Heerlen vindt men het Thermenmuseum. gebouwd op de resten van een oud Romeins badhuis. Het Limburgs Museum in Venlo heeft een algemene kunst- en cultuurcollectie. Uitgesproken streekmusea bevinden zich in o.a. Weert en Venray. In Horst is het Nationaal Asperge- en Champignonmuseum "De Locht" gevestigd. Kerkrade huisvest het Industrion, het Provinciaal museum voor Industrie en Samenleving.
Limburg heeft rijke schakering aan culturele en folkloristische evenementen. Intemationale bekendheid hebben o.a. het Wereld Muziek Concours (Kerkrade), de Intemationale Folkloristische Parade (Brunssum). de unieke kunst- en antiekbeurs TEFAF (Maastricht) en de Passiespelen (Tegelen).Het vriendelijk heuvellandschap van Zuid-Limburg. met de Vaalserberg (321 meter) als het hoogste punt van Nederland, de groene en waterrijke Maasvallei in Midden-Limburg, het Peelgebied en de uitgestrekte bos- en heidearealen in Noord-Limburg vormen een in Nederland unieke combinatie van grote landschappelijke afwisseling die Limburg bij uitstek geschikt maakt voor toerisme en recreatie.
Valkenburg aan de Geul met zijn talrijke mergelgrotten en zijn kleinschalig berglanddecor is het oudste toeristenstadje van Nederland. Uitgesproken stiltegebieden zijn de natuurreservaten Meinweg, De Groote Peel en De Hamert. Van de 15 a 20 miljoen toeristische overnachtingen die per jaar in Limburg worden geregistreerd. komt de overgrote meerderheid voor rekening van een aantal grootschalige centra voor verblijfsrecreatie (bungalowparken) in Noord- en Midden- Limburg. Het belangrijkste concentratiegebied voor dagrecreatie vormen de grindmeren in de omgeving van Roermond (ruim 2500 hectare).
De Maas en haar zijrivieren bieden in de hele provincie talrijke watersportmogelijkheden. Op verschillende plaatsen zijn jachthavens aangelegd.
Een trekpleister van uitzonderlijke allure vormen de Kasteeltuinen in Arcen, een van de grootste permanente exposities van bloemen en heesters in Nederland, aangelegd in een oud parklandschap.
Ook een gevarieerd aanbod van tien golfcourses en een tweetal thermaalbaden (Valkenburg en Arcen) behoren tot de toeristisch/recreatieve voorzieningen die Limburg te bieden heeft.
En, last but not least, is daar de Limburgse gastronomie. Typische streekgerechten en haute cuisine gaan hier hand in hand. Dat Limburg de bakermat is van de aspergeteelt en de champignonteelt in Nederland, vindt men in vele varieteiten terug op de menukaart van de restaurants. Zelfs kan men er een glas echte Limburgse wijn bij drinken, bijvoorbeeld afkomstig van de hellingen van de Maastrichtse St.Pietersberg.






Koning Willem III verleende Limburg bij Koninklijk Besluit van 27 december 1886 een wapen. In het Limburgse provinciewapen zijn de wapens van de vier voornaamste vorstendommen opgenomen waarvan delen, tot de komst van de Fransen in 1794, behoorden tot de tegenwoordige provincie Limburg. Het wapen van Limburg is een afspiegeling van de staatkundige wordingsgeschiedenis van deze provincie.


Linksboven in een zilveren veld staat een rode leeuw met dubbele staart met goud gekroond en met gouden klauwen. Het is ontleend aan het oude wapen van de landsheer van Valkenburg.


Rechtsboven staat in een gouden veld een ongekroonde, zwarte leeuw, met rode tong en rode klauwen. De leeuw is ontleend aan het blazoen van het Huis Gulik.


Linksonder staan op een gouden ondergrond drie horens van rood met zilveren banden. Dit gedeelte houdt verband met het wapen van Horn.


Rechtsonder staat in een blauw veld een gouden leeuw met dubbele staart, een rode tong en een kroon en klauwen van goud. Dit is het oude wapen van het hertogdom Gelre (het huidige Gelderland).


Over deze vier zogenaamde "kwartieren" heen ligt een hartschild. Hierop staat in een zilveren veld een rode leeuw met gouden kroon en klauwen, afkomstig van het oude wapen van het hertogdom Limburg. Het hele schild is bedekt met de Limburgse hertogelijke hoed of kroon.


NIEUWE LIMBURGSE VLAG (achtergrond eigen pagina)


Provinciale Staten van Limburg hebben op 28 juli 1953 een provinciale vlag vastgesteld.
Deze is als volgt: "twee horizontale banen van gelijke hoogte: boven zilver (wit), beneden goud (goudgeel), van elkaar gescheiden door een smallere baan van blauw; over alles heen, geplaatst aan de broekzijde (stokzijde) en daarnaar gewend, een gekroonde, rode leeuw met dubbele staart".

Reacties (0)

Leuk artikel? Deel het
Laatste vragen
Laatst beantwoorde vragen
Meest bekeken
Top