1. Home
  2. Artikelen
  3. Rijst, belangrijke voedselbron

Rijst, belangrijke voedselbron

Rijst, gezonde voeding en in aziatisch eten niet weg te denken.

Rijst is voor meer dan de helft van de wereldbevolking het voedingsmiddel bij uitstek. De rijstkorrel zit in een houtachtig vlies dat na het oogsten wordt verwijderd. Een aantal soorten rijst wordt ook ontdaan van het zilvervlies en de kiem, het zogenaamde 'dorsen', om de houdbaarheid te verlengen. Daarna wordt de korrel ook nog gepolijst en gepoederd. Dat hierdoor voedingswaarde verloren gaat is algemeen bekend. Met name het gehalte vitamine B1 is dan laag waardoor de gebrekziekte Beriberi kan ontstaan bij die bevolkingsgroepen die eenzijdig eten en vrijwel uitsluitend op witte rijst zijn aangewezen. Zilvervliesrijst bevat deze essentiele vitamine wel maar is minder goed houdbaar. Rijst bevat ook ook geen vitamine A waardoor een eenzijdig (witte)rijst dieet kan leiden tot oogproblemen.

Er zijn heel veel soorten rijst, te verdelen in rondkorrelig en langkorrelig maar ook te verdelen op basis van gebruik, kookduur, droog- of natkokend, afkomst, geur of smaak. We doen een poging:

Arborio wordt gebruikt in risotto, de korrels geven zetmeel af tijdens het koken waardoor ze kleven. De korrel neemt veel vocht op maar blijft van binnen stevig waardoor het gerecht toch niet plakkerig wordt.

Basmati is een duurdere rijst die veel smaak en aroma heeft. Deze langkorrelige rijst is afkomstig uit de Himalaya, is ook snelkokend te koop en wordt veel gebuikt in de Indiase keuken. Omwille van de smaak gebruikt Globetrotter Buitensportvoeding de (snelkokende) Basmati rijst in bijna alle rijstmaaltijden.

Bruine rijst is niet geslepen en bevat daardoor nog het zilvervlies. Juist in dit vlies zitten veel vitamine en mineralen. In de winkel wordt deze rijst verkocht als zilvervliesrijst. Zilvervliesrijst kan langkorrelig of rondkorrelig zijn en is zowel in lang- als kortkokende variant te koop.

Droogkokende witte rijst heeft langwerpige smalle glazige korrels die niet gebroken zijn. Meestal koopt u dan Patna, rijst uit Suriname of Java.

Gebroken rijst is sneller gaar gekookt maar de gebroken korrels geven gemakkelijk zetmeel af, daardoor kookt het niet droog. Niet iedereen waardeert dit.

Lonton is kleefrijst met een ronde, korte korrel en een hoog eiwitgehalte. De rijst is na het koken lichtzoet. Meestal wordt het verkocht in geperforeerde zakjes die tijdens het koken opzwellen. Na het koken kun je het ontstane 'rijstkussentje' in plakjes of brokjes snijden.

Pandan is een aromatische rijstsoort met een exotische geur waaraan het ook zijn naam dankt. De volle smaak combineert goed met Aziatische en pittige gerechten. Helaas wordt deze soort minder in kortkokende variant aangeboden.

Dessertrijst is een langkorrelige rijst die bij het koken erg kleverig wordt en over het algemeen gebruik wordt in toetjes waarbij het kleverige juist de bedoeling is.

Parboiled rijst komt uit Amerika en de naam slaat op de behandeling van de rijst. Die wordt dusdanig geweekt en gestoomd dat de vitaminen en mineralen uit het zilvervlies (deels) overgaan in de rijstkorrel. Pas daarna wordt de korrel geslepen. De korrel ziet er dan wat gelig uit.

Snelkookrijst is voorgekookt en daardoor in korte tijd gaar. Dit procede wordt (in de westerse wereld) tegenwoordig bij bijna alle soorten toegepast waardoor de keuze ook voor buitensporters, die efficient met hun kookbrandstof om moeten gaan, groot is. In het minder jachtige Azie en Afrika is het vinden van kortkokende rijst meestal lastiger.

Wilde rijst is strikt genomen geen rijst, maar de zaden van een moerasgras, dat al lang geleden door de Noord-Amerikaanse Indianen als voedsel werd gebruikt. Het is vrij duur en wordt daarom meestal gemengd met witte rijst.

Meergranen rijst is een mengsel van rijst en diverse granen.

Gemalen rijst treffen we aan in Mihoen. Gemalen rijst -rijstbloem- is licht verteerbaar. Babyvoeding wordt daarom vaak gemaakt van rijstbloem en rijstvlokken.

Toepassingen bij Globetrotter Buitensportvoeding
Wij gebruiken snelkook rijst in onze maaltijden om zo efficient mogelijk om te kunnen gaan met de (kook)brandstof. Zilvervliesrijst is toegepast maar ook de langkorrelige en smakelijke Basmatirijst. Dessertrijst is de basis van het toetje 'Begijnenrijst'. Wilt u zelf eens proberen wat de andere rijstsoorten voor u kunnen betekenen, experimenteer dan met het aanbod bij losse ingredienten en de, in de gewone winkels verkrijgbare, soorten rijst.

Voedingswaarde van rijst:

Zilvervliesrijst: 1434 kJ, 8 gram eiwit, 2 gram vet waarvan 1 gram onverzadigd, 72 gram koolhydraten en 8 gram vezels, 1 mg natrium, 250 mg kalium, 12 mg calcium, 1 mg ijzer en 0,30 mg B1 en 0,07 mg B2.
Witte rijst: 1482 kJ, 7 gram eiwit, 1 gr vet, 78 gram. koolhydraten, 2 gr vezels, 2 mg natrium, 100 mg kalium, 10 mg calcium, 0,4 mg ijzer, 0,04 mg B1 en 0,03 mg B2.
Basmati rijst: 1460 kJ, 7,5 gram eiwit, 79 gram koolhydraten en 1 gram vet.
Dessertrijst: 1472 kJ, 7,5 gram eiwit, 78 gram koolhydraten, 0,5 gram vet.

Reacties (2)

Bekijk alle reacties Ophalen reacties ... Bekijk minder reacties
Leuk artikel? Deel het
Laatste vragen
Laatst beantwoorde vragen
Meest bekeken
Top